Фан доктори (Dsc) диссертацияси аннотацияси 4
I БОБ. МЕТАФОРА ВА НОМ МАСАЛАСИ ИЛМИЙ ТАДҚИҚ ОБЪЕКТИ
СИФАТИДА
Номинация назарияси 17
I.2. Антик давр метафорологиясида метафора ва исм (ном)га доир баҳслар 23
I.3. Метафорик номинациянинг ўрганилиш тарихидан. Жаҳон
метафорологиясида номинация назарияси
33
I.4. Янги давр метафорологиясида метафоранинг номинатив хусусиятларига
доир тадқиқотлар 39
Бобга доир қисқача хулоса 43
II БОБ. МЕТАФОРАЛАРНИ АНТРОПОЦЕНТРИК ЙЎНАЛИШДА ТЕКШИРИШ
ЗАРУРАТИ
II.1. Ўзбек тилшунослигида метафора тадқиқига оид ёндашувлар: метафорани
антропоцентрик талқинда тушунтириш зарурати 44
II.2. Метафоралар таснифида антропоцентрик талқин 64
II.3. Когнитив ва концептуал метафора таснифига доир ёндашувларда
ихтилофлар 84
Бобга доир қисқача хулоса 91
III БОБ. МЕТАФОРА: НОМИНАТИВ ЗАНЖИР ВА ҲОСИЛА НОМИНАЦИЯ
III.1. Номинатив занжирда метафорик номлар 93
III.1.1. Аппроксимация – ноаниқлик/аниқлик категориясини ифодаловчи
номинацияда метафорик талқин 100
III.1.2. Метафора – когнитив ахборот тараққиётининг маҳсули 106
III.1.3. Метафора ва такрорий номинация 119
III.2. Ҳосила номинациянинг лингвокогнитив, лингвомаданий хусусиятлари 127
III. 2.1. Ўзбек сиёсий-ижтимоий, публицистик дискурсида метафоралар,
метафорик моделлар ва номинациялар 129
III.2.2. Метафора ва эзотерик талқинли номинациялар 140
III.2.3. “Инсон” концепти ва унинг муаллиф реалиясидаги ифодаси (саратон
метафораси мисолида) 146
III.2.4. Табиат реалияларининг вербаллашувида метафорик номинациялар
антропоцентрик табиатининг уйғунлиги 152
III.2.5. Метафора лингвомаданиятлар кесимида (техноморф ва теоморф
метафоралар мисолида) 173
Бобга доир қисқача хулоса 184
IV БОБ. МЕТАФОРА ИЛМИЙ БИЛИШНИНГ УСУЛИ СИФАТИДА
IV.1. Метафора – билишнинг усули сифатида 186
IV.2.1. Терминлар таснифига доир қарашлар, таснифий мезонлар ҳақида 193
IV.2.2. Терминларнинг ҳосил бўлишида метафорик омил 199
IV.2.3. Термин, умумилмий лексика ва атамаларни ўзаро фарқлашда «метафорик
усул» омили 203
IV.3. Метафорик усулда ҳосил бўлган тиббий терминлар – олам тиббий
манзарасининг мустақил унсурлари 211
IV.4. Метафора-термин ва атамаларнинг концептуал асоси 223
Бобга доир қисқача хулоса 233
V БОБ. МЕТАФОРАЛАРНИ МИЛЛИЙ КОРПУСДА БЕРИШ МУАММОЛАРИ
V.1. Метафораларни ўзбек тилининг Миллий корпусида бериш муаммолари 235
V.3. Тил корпусида метафорик номинацияларни талқин қилиш тамойиллари 240
V.4. Метафораларни Миллий корпусда беришнинг зарурати 243
Бобга доир қисқача хулоса 254
УМУМИЙ ХУЛОСА 255
ФОЙДАЛАНИЛГАН АДАБИЁТЛАР РЎЙХАТИ 259


